Op een nietszeggende woensdag zit je met je collega’s op kantoor en tegen 16:00 uur begin je stiekem een beetje in te kakken en te gapen. “Je steekt me aan!” roept iemand aan de overkant. “O jee, nu begin ik ook al…” hoor je een paar minuten later naast je. Waarom geeuwen we eigenlijk en is het ook echt aanstekelijk?

We gapen als we moe zijn, maar is slaperigheid de oorzaak van gapen?

Gapen en geeuwen doen we vooral op momenten dat we vermoeid of verveeld zijn. Logischerwijs is dit meestal in de uren vlak voordat we gaan slapen, aan het einde van een lange werkdag of wanneer we net wakker zijn. Heerlijk om je op die momenten even helemaal uit te rekken en ongegeneerd te geeuwen. Maar waarom is dat eigenlijk zo fijn? En is slaperigheid ook echt de oorzaak van het gapen? (Tipje van de sluier: waarschijnlijk niet!)

Cooldown voor de hersenen

Een populaire theorie van de laatste jaren is dat gapen in essentie dient als een soort cooldown voor de hersenen. Om goed te kunnen functioneren, moet je lichaam – en dus ook je brein – de juiste temperatuur hebben. Het lichaam kan zichzelf afkoelen door te zweten en waarschijnlijk vervult gapen eenzelfde functie voor het brein. Door te geeuwen stimuleren we de hartstlag, de bloedsomloop en de spieren in het gezicht. Al deze dingen samen zorgen ervoor dat onze ‘interne thermostaat’ naar behoren werkt en het het brein een optimale temperatuur heeft. (Bron)

… Waar die gekke wetenschappers dit nu weer op gebaseerd hebben?

Nou, door letterlijk een groep testpersonen een koelelement tegen hun hoofd te laten houden. Deze groep stopte bijna geheel met gapen! Dit zou ook verklaren waarom we aan het einde van de werkdag massaal beginnen te gapen in onze warme kantoortjes: de omgevingstemperatuur is hoog en door vermoeidheid stijgt de temperatuur van onze hersenen nog eens extra. Dan is er heel wat gegeeuw (en koffie en cup-a-soup) nodig om het hoofd koel te houden en alert te blijven. Toch is deze theorie niet onomstreden. Een koude zak tegen je hoofd voelt simpelweg niet erg aangenaam, geen wonder dat je er op zo’n moment niet over peinst om te gapen. Wat denk jij ervan? Laat het ons weten in de reacties!

gapen werkEven rekken en strekken voor je longen

Een andere, oudere verklaring voor gapen is dat het een snelle manier is om een flinke portie verse zuurstof naar de longen te brengen. Dit klinkt logisch en rijmt ook goed met het gevoel dat een lekkere geeuw je geeft – het kan soms echt als een opluchting of oppepper voelen. Onderzoek heeft echter aangetoond dat we al in de baarmoeder geeuwen en gapen, ook wanneer onze longen nog niet eens ontwikkeld zijn. Dat zou ook deze theorie dan weer ontkrachten. Pfff, je zou moe van worden… *gaap*

Gapen als sociaal communicatiemiddel

Als gapen geen onomstreden lichamelijke oorzaak heeft, moeten we ons misschien eens afvragen of het niet vooral een communicatieve en sociale functie heeft. Immers: waarom geeuwen we anders zo graag samen en steken we elkaar er meer dan eens mee aan? Vermoedelijk is er een verband tussen gapen en empathie. We voelen ons verbonden met anderen door elkaar te spiegelen en lekker samen te rekken en te puffen. Door met je collega mee te gaan gapen geef je onbewust aan dat je begrip hebt voor de ander. Zonder woorden zeg je: “Och, ook al zo moe? Ik ook, hoor!” Een beetje zoals mensen nemen ook graag dezelfde houding aannemen wanneer ze met iemand praten die ze graag mogen. (Bron)

Je kunt je dus afvragen of al dat gapen en geeuwen op het einde van de dag een slechte zaak is. Toegegeven: de productiviteit ligt op zo’n moment waarschijnlijk wat lager. Maar teambuilding en werksfeer? Niet te stoppen! Rek je nog eens flink uit, gaap even ongegeneerd en jullie kunnen er samen nog best een uurtje tegenaan.

Nicole
Author

Schrijf een reactie